Op 10 februari 2004 moest VDS 1 naar Apeldoorn om daar de vijfde ronde van de Osbo Competitie in klasse 1B tegen Schaakstad 4 te spelen. Aangekomen in De Brinkhorst werden wij door onze teamleider gerustgesteld met betrekking tot de te verwachten uitslag van de wedstrijd: "Iedereen mag vanavond zijn eigen partij spelen. Overleg over het doen van een remiseaanbod of het aannemen daarvan is niet nodig. We moeten wel realistisch blijven: we zijn kansloos!" Die konden we in onze zak steken. Een bij voorbaat verloren wedstrijd dus. En later deelde de teamleider mij nog mee dat hij op hoogstens twee bordpunten voor VDS had gerekend.
Oké, de gemiddelde rating van onze tegenstanders (1885) deed inderdaad een afdroogpartij vermoeden wanneer die vergeleken wordt met de gemiddelde rating waarmee VDS 1 dit keer aantrad. Die lag met 1738 bijna 150 punten lager. Bovendien moesten we Martijn weer eens missen en kregen we aan de eerste twee borden wel twee 2000-plussers tegenover ons. De woorden van onze gewaardeerde teamleider waren niet uit de lucht gegrepen! Dus maar met de moed der wanhoop achter de borden plaatsgenomen en aan het werk.

Arie van Veen speelde aan bord 6 met zwart Hollands tegen 1. d4. Hij kwam goed uit de opening en hield de zaken ook prima onder controle, zo goed zelfs dat ik zijn tegenstander al vroeg in de partij hoorde mopperen over zijn eigen prestatie en vooral zijn stelling. Daarover was hij dusdanig ontevreden dat hij al rond de zeventiende zet remise aanbood. Arie, die extern tot dusver nog niet gescoord had, nam het aanbod welwillend aan en zo kwam er een tussenstand van ½ - ½ op het scorebord.

Aan bord 2 speelde Carlo Buijvoets met zwart een Franse partij tegen een van de 2000-plussers. Er kwam een obscure variant op het bord (McCutcheon) waar Carlo, naar al spoedig bleek, niet goed raad mee wist. Zijn tegenstander wel! Die zette meteen een aanval in op de koningsvleugel en Carlo moest keepen om niet direct materiaal te verliezen. Dat leidde ertoe dat de ontwikkeling van Carlo hopeloos verwaarloosd werd en dat zijn koningsvleugel danig verzwakt raakte. Toen Carlo op een bepaald moment meende zich met f5 lucht te kunnen verschaffen, kwam hij na exf6 e.p. bedrogen uit (zie diagram 1).

Diagram 1

Stelling na 13. exf6 e.p.

Het aanvankelijke plan van hem was om met een paard terug te nemen op f6 en daarmee de witte dame aan te vallen. Nog juist op tijd zag Carlo dat hij in dat geval op een bijzonder fraaie wijze door lopers en paarden mat gezet zou worden na 13. … Pxf6 14. Lxg6+ Ke7 15. Lb4+ Kd7 16. Pe5 mat. In arren moede speelde Carlo toen maar zijn koning naar f7 en in de wetenschap dat er aan deze partij geen eer meer te behalen viel voegde hij zijn tegenstander toe: "Ik modder nog even verder." Welnu, meer dan even is het niet geworden want na 13. … Kf7 14. Pe5+ Pxe5 15. fxe5 h5 16. Lxg6+ Txg6 17. Dxh5 Lh6 18. Pd6+ verloor Carlo een toren en gaf hij de partij op. De stand was nu dus 1½ - ½.

Hans Hertgers speelde als invaller met zwart aan bord 8 en kreeg een Schots gambiet tegen zich. Hans hield zijn zaken goed op orde en was uiteindelijk de derde die zijn partij beëindigde. Met een remise kan de invalbeurt van Hans als geslaagd worden beschouwd. De tussenstand was nu 2 - 1.

Aan bord 3 speelde Frank London met wit en daar kwam een Siciliaanse partij op het bord. Frank speelde, zoals voor hem gebruikelijk, op de derde zet f4 om zich kansen te verschaffen over de f-lijn. Offerkampioen Frank wilde op een bepaald moment zijn dag goed maken door een stuk te offeren, maar zijn tegenstander nam het niet aan. Toen deze enige tijd later de kans kreeg om een stuk te winnen liet hij die mogelijkheid niet onbenut. Met alleen nog zijn zware stukken op het bord probeerde Frank er nog even iets van te maken, maar dat mocht niet baten. Hij verloor zijn partij en de tussenstand werd 3 - 1.

Frits Wilbrink met zwart aan bord 4 moest zich verweren tegen de Engelse opening. Dat ging Frits niet goed af. Hij kreeg een verwoestende aanval op zijn koning te verwerken waarbij zijn tegenstander op de 27^e zet een loper offerde op h6 (zie diagram 2; van de posities van de zwarte a-, b- en c-pionnen in het diagram ben ik niet helemaal zeker, maar deze doen er voor het verloop van het slot van de partij niet terzake).

Diagram 2

Stelling na 27. Lxh6

Vanuit de diagramstelling speelde Frits 27. … g6 om vervolgens een triomfantelijke blik in mijn richting te werpen. Ik dacht ook dat Frits zijn tegenstander hier mooi te grazen nam en dat de witte dame moest wijken waarna de loper op h6 echt zou vallen. Echter, de witspeler verraste vriend en vijand met de nog mooiere zet 28. Lf5, waarna er voor Frits geen redding meer mogelijk was. Er volgde nog 28. … gxf5 29. Lg5+ Kg7 30. Dh6+ Kg8 31. Dg6+ Kf8 32. Lh6+ Ke7 33. Te1+ Pe5 34. Dh7+ en mat op de volgende zet. Wit had zich de 33^e zet ook kunnen besparen en daar direct Dh7+ kunnen spelen met hetzelfde resultaat. Frits werd dus ook op hardhandige wijze bedwongen en bij een tussenstand van inmiddels 4 - 1 lag Schaakstad 4 geheel op koers naar een monsterzege.

Invaller Frank Nelemans speelde met wit aan bord 7 de Reti opening. Persoonlijk heb ik van zijn partij weinig tot niets gevolgd, maar uit welingelichte bron (lees: de teamleider) heb ik vernomen dat Frank ge-c-lijnd werd door zijn tegenstander en daarmee was de wedstrijd definitief beslist: 5 - 1. Nu waren alleen de jonkies van VDS nog aan het werk en aan hen was het de taak om de uitslag nog een draaglijk aanzien te geven.

Eerste bordspeler Erwin Greven kreeg met wit een Siciliaanse partij op het bord. Erwin speelde een degelijke partij tegen zijn 2000-plusser en naarmate de avond vorderde kwam de stelling van Erwin er steeds beter uit te zien, in ieder geval beter dan die van zijn tegenstander, getuige diagram 3.

Diagram 3

Bijna slotstelling van Erwin

Vanuit de diagramstelling behaagde het onze 2000-plusser om tot zelfmoord te besluiten en hij speelde h4 om na het met jeugdige flair gespeelde antwoord g4 van Erwin de partij op te geven omdat de zwarte dame verloren gaat. Een bijzonder goed resultaat van Erwin en de tussenstand kreeg een iets draaglijker aanzien: 5 - 2.

Onze nieuwe lijstaanvoerder Harm Schoten speelde aan bord 5 met wit een Hollandse partij. Harm had de partij ook goed onder controle en laat op de avond leek er een eindspel op het bord te zijn verschenen waarin remise het voor de hand liggende resultaat zou zijn. Echter, de tegenstander van Harm tastte mis en bood Harm de kans om maar liefst twee pionnen te winnen. De eerste pion pakte Harm zonder dralen, maar de simpele winst van de tweede pion zag hij even over het hoofd. Dat ontlokte aan de omstanders verbaasde blikken, waardoor Harm wakker geschud werd. Een zet later kon hij op zijn schreden terugkeren om de pion alsnog te veroveren. Toen zijn tegenstander dat zag, gaf hij zich gewonnen. Eindstand 5 - 3, een waarachtig goed resultaat wanneer het verschil in rating tussen beide teams in aanmerking wordt genomen.

Het gemis van Martijn London en Bert Meester doet zich gevoelen. Met nog twee wedstrijden voor de boeg, beide tegen teams van De Pion, lijkt degradatie niet meer te voorkomen. Dat betekent dat wij na twee seizoenen eerste klasse terug worden gezet naar de tweede klasse, waar we misschien wel met VDS 2 in terechtkomen. Hoe dan ook, ik vind dat we in de twee laatste wedstrijden moeten trachten om de eer te redden en de rode lantaarn over te dragen aan een ander team in onze poule. De Pion 3 lijkt met één matchpunt de geëigende kandidaat om die twijfelachtige eer aan te beurt te laten vallen.

Carlo Buijvoets