Op 28 augustus 2003 zijn voor de twaalfde ronde van de zomercompetitie van VDS zes partijen gespeeld. Aangezien het de laatste ronde was, werd de indeling bepaald door de positie op de ranglijst. De nummer 1 moest tegen 2, 3 tegen 4 enzovoort. Vooraf stond al vast dat André Schols het toernooi ging winnen, zijn voorsprong op de nummer twee was niet meer te overbruggen. André had een prima toernooi gespeeld en in de elf voorafgaande ronden slechts één verliespartij hoeven te incasseren (tegen Frank London) en drie remises toegestaan. Bovendien was hij een keer oneven geloot en hij had dus een prima score van 75% tot de laatste ronde. Daarmee is hij de terechte winnaar van het toernooi. Hieronder volgt een verslag van de gebeurtenissen tijdens de laatste ronde.

Aan Carlo Buijvoets met wit de taak om deze avond te trachten de kampioen André Schols te bedwingen. Voor Carlo stond niet alleen de eer op het spel, maar bovendien mocht hij zich zorgen maken over zijn tweede plaats op de ranglijst met Frank London die, op slechts iets meer dan twee punten afstand, in zijn nek hijgde. Ziehier de partij tussen de nummers 1 en 2, een partij overigens, waarin geen enkele torenzet is gespeeld!

Carlo Buijvoets - André Schols
1. e4 d6 2. d4 Pf6 3. Ld3 e5 4. c3 Pbd7 5. f4 c6 6. Pf3 Dc7 7. O-O Le7 8. fxe5 dxe5 9. Pbd2 Over deze zet heb ik lang nagedacht. Ik zag niet hoe het verder moest na het verwachtte antwoord van zwart. 9... b5 Fritz adviseert hier 9. ... 0-0 10. Pc4 exd4 11. cxd4. 10. a4 exd4 11. cxd4 b4 12. Pc4 Wit bereidt zich voor op het voordeel van e5. 12... O-O "Ik was het niet van plan." zei André tijdens het uitvoeren van de rokade. Achteraf zal hij gedacht hebben: "Had ik het maar niet gedaan!" 13. e5 (zie diagram) Opent de diagonaal voor de loper en verjaagt een verdediger. Wit gaat ten aanval!

13... Pd5 14. Pg5 Lxg5 15. Lxg5 P7b6 Wellicht was 15. … La6 hier beter geweest. In de partij bleek dat de verdedigende taak van de loper verwaarloosbaar was, terwijl het paard vanaf d7 misschien beter bij de verdediging betrokken had kunnen blijven. 16. Pd6 Le6 17. Dh5 g6 18. Dh4 Sterker dan 18. Dh6 omdat wit nu de diagonaal h4-d8 onder controle houdt. 18... Pc8 19. Pe4 Dit paard heeft een missie te volbrengen op f6 en zwart jaagt het er vrijwillig naar toe. Beter was misschien 18. ... Pd7 of wat Fritz voorstelt: 18. ... f5. 19... h5 (zie diagram)

Zwart bezwijkt onder de druk. Achteraf bleek dat André nu al de kracht van de loper op d3 onderschatte. Een betere verdediging was 19. ... f5 20. exf6 e.p. Pd6. 20. Pf6+ Pxf6 21. Lxf6 De partij is beslist. Zwart kan het mat alleen nog voorkomen door zware materiele offers te brengen. 21... Dd7 Nog even kijken of ik na een schaak met de dame op d4 mijn loper op d3 kan offeren, maar dat blijkt wel zo te zijn. Wit komt in dat geval met de dame binnen op h6 en mat op g7 is niet meer te vermijden. Dus: 22. Dg5 Dxd4+ Het schaak der wrake! 23. Kh1 Kh7 Hier zag André de penning van de pion op g6 over het hoofd. Maar er was al niets meer. 23. ... De3 leidt slechts tot uitstel van executie na 24. Dxe3 Kh7 25. Dg5 Lg4 26. Tf5 Lxf5 27. Lxf5 Kg8 28. Dh6 en mat op de volgende zet! Na de tekstzet is het direct uit. 24. Dxh5+ 1-0
Na dit verlies rest André een eindscore van 68% en blijft hij Carlo met 1,67 punten nog maar net voor op de eindranglijst. Dit laat echter onverlet dat hij een terechte kampioen is. Voor Carlo was dit eindelijk weer eens een degelijke partij, nadat hij in de drie voorgaande onterecht anderhalf punt had gescoord. Het was voor hem dus ook een beetje een rehabilitatie.

Frans van den Berg speelde met wit tegen Frank London. Volgens het verslag, opgetekend door Frank, metselde hij een degelijke Stonewall in elkaar en kreeg daarbij even later volop assistentie van Frans, die met f4, e3 en d4 de muur van een dubbele laag voorzag en de stelling geheel vastlegde. De partij eindigde dan ook spoedig in remise, waarna beide heren snel naar huis gingen om de verrichtingen van Martin Verkerk in de US Open te volgen (verloren in vier sets, dus daar zullen ze ook niet vrolijk van zijn geworden). Door deze remise en de winst van Carlo, bleven de plaatsen 1 tot en met 4 ongewijzigd ten opzichte van een week eerder.

Bij afwezigheid van Harm, nummer 5 op de ranglijst na elf ronden, speelde Arie van Veen met zwart tegen Willem Frouws. Eerder in deze competitie had Arie Willem een gevoelige nederlaag toegebracht en Willem was er dan ook op gebrand om iets recht te zetten. Het werd een Franse Tarrasch waarin Willem het betere van het spel kreeg. Bij een afruil in het middenspel trachtte Arie de zaken recht te trekken, maar Willem vond daarbij een afwikkeling die hem de kleine kwaliteit plus een pion opleverde. Daarna was het een tijdje zorgvuldig manoeuvreren voor Willem om uiteindelijk met een pionnenmeerderheid van drie tegen één op de koningsvleugel op te stormen. Al spoedig was er een pion afgeruild en had Willem twee verbonden vrijpionnen. "Voorwaarts mars!" was toen het motto en Willem speelde in deze fase a tempo. Het duurde dan ook maar even of Arie legde zijn koning om.

Frank Nelemans, de nummer 8 op de ranglijst, moest het bij afwezigheid van de nummer 9 Willem van Diggele, opnemen tegen Chris Plante die op de tiende plaats stond. Frank liet zich in de luren leggen door Chris die al snel een pion won. Frank verdedigde zich vervolgens zo goed als hij kon, maar Chris zag kans om het zware materiaal af te ruilen en won daarbij nog een pion. De gretigheid waarmee Chris echter zijn derde pion won, werd hem fataal. Hij vergat het laatste paard van Frank en kreeg mat achter de paaltjes voor zijn kiezen. "Een onverdiende nul voor Chris derhalve." aldus het verslag van Frank. Door de resultaten in deze en voorgaande partij, treden er de nodige verschuivingen in de ranglijst op. Willem Frouws klimt van 7 naar 5 en Frank Nelemans van 8 naar 6. Harm zakt hierdoor van 5 naar 7, Arie van 6 naar 8 en Chris van 10 naar 11.

De laatste "echte" partij kende een onecht slot. Gijsbert Wolvers speelde met wit tegen Rein Takken een Spaanse partij. Van de partij heb ik weinig gevolgd, maar het slot heb ik wel meegemaakt. Van Rein is bekend dat hij 's morgens altijd vroeg op moet en het daarom niet te laat wil maken. Dat was ook dit keer het geval en om elf uur wilde hij naar huis. Gijsbert speelde pas zijn tweede partij bij VDS en was van dit soort zaken natuurlijk niet op de hoogte. Zoals het hoort als je je vroegtijdig uit de partij terug wilt trekken, gaf Rein de partij gewonnen. Gijsbert was hierdoor verrast en toen hij Reins argumenten had aangehoord, wenste hij de opgave niet te accepteren en bood remise aan. "Zeker weten?" vroeg Rein hem nog. "Nou bedankt dan." zei hij tot besluit en hij ging naar huis. Een zeer sportief gebaar van Gijsbert die op dat moment nog wel spel had in de partij terwijl Rein eigenlijk lam gelegd was. En, zoals dat hoort, sportiviteit wordt beloond! Gijsbert klimt nog één plaatsje op de ranglijst en eindigt op de tiende stek.

Dan was er tot slot nog een partij tussen Sander van Westreenen en Egbert van Herk. Egbert had door zijn lage klassering de pech dat hij in deze competitie voor de tweede keer tegen Sander moest aantreden. De uitslag van deze enerverende partij laat zich, zoals gewoonlijk, raden.

Carlo Buijvoets