Op 27 mei 2004 is de 32^e en laatste ronde van de interne competitie gespeeld. Het zou een spannende slotronde worden waarbij alle aandacht uit zou gaan naar de partij tussen de nummers 1 en 2 waarin het clubkampioenschap op het spel stond. Harm Schoten had voldoende aan remise en Willem Frouws moest winnen om clubkampioen te worden. Voorafgaand aan deze ronde was er de droevige mededeling dat onze onvolprezen eerste teamleider Frank London volgend seizoen niet extern zal spelen voor VDS maar dat hij promotieklasse gaat spelen bij Schaakstad Apeldoorn. Nadat deze mededeling door de competitieleider gedaan was, kwam er meteen het verheugende bericht achteraan dat Frans van den Berg zich wel weer beschikbaar stelt voor het eerste team en daarmee is voor de weggevallen Frank al direct een gelijkwaardige vervanger beschikbaar. Frans, welkom terug in het vlaggenschip van VDS, tenminste wat mij betreft, want ik stel de teams niet samen. Overigens blijft Martijn London volgens de huidige berichten wel spelen voor VDS 1 en blijft Frank beschikbaar als non-playing captain van het team. Tot zover alvast een vooruitblik op wat VDS in de externe competitie volgend seizoen te wachten staat. Nu dan de partijen van deze avond.

Omdat koploper Harm Schoten en Willem Frouws allebei een kleursaldo van +1 hadden en dit seizoen al twee keer eerder tegen elkaar speelden, was er geen objectieve maatstaf om een van beiden wit toe te kennen in hun beslissingspartij en dus moest loting uitkomst brengen. Willem won de loting en Harm moest derhalve met zwart proberen zijn voorsprong veilig te stellen door minimaal remise te maken. De partij is in zijn geheel na te spelen in de Chessviewer en staat in de Database "Kampioenspartij". Er kwam een Siciliaanse opening op het bord waarin Willem zoals voor hem te doen gebruikelijk, op de derde zet c4 speelde. Had Harm hierop direct met e5 geantwoord, dan was d4 een onaantrekkelijke zet geworden voor wit en zou de stelling in evenwicht zijn geweest. Harm koos echter voor eerst d6 om na d4 en een daaropvolgende afruil van pionnen met een hangende pion op d6 te blijven zitten terwijl Willem over de half open d-lijn druk op die pion kon gaan zetten. Het werd manoeuvreren achter de eigen linies totdat Willem op de zestiende zet met f3 zijn eigen koningsvleugel verzwakte, waarschijnlijk in de hoop dat hij over de zwarte diagonalen actie kon ondernemen op de koningsvleugel. Toen Willem vervolgens op de zeventiende zet zijn koning op h1 en op de achttiende zijn dame van d2 naar e1 (??) zette, had hij de ideale opstelling bereikt om Harm de gelegenheid te geven voor de kampioenszet die hij op de zeventiende zet voorbereid had met Ph5 (zie diagram). Vanuit de diagramstelling volgde 18. … Da5xc3!!

Willem Frouws - Harm Schoten

Stelling na 18. Dd2-e1??

Willem werd nog witter dan zijn eigen stukken. Als wit nu de dame neemt met 19. Dxc3, dan volgt 19. … Pg3+ 20. Kg1 Pxe2+ 21. Kf2 Pxc3 en zwart wint de witte dame terug en blijft minimaal een stuk voor staan. Het paard lijkt voor zwart niet meer te redden, maar kan met een kamikazezet altijd nog een pion extra incasseren waarna wit de partij kan opgeven.

Willem had nog slechts één optie om deze avond niet als verliezer af te sluiten en die mogelijkheid werd hem geboden door de stand op de ranglijst. Hij speelde 19. Ld2 en bood vervolgens remise aan. Omdat dit resultaat voor Harm voldoende was voor het clubkampioenschap, werd het aanbod geaccepteerd en kon de kurk van de champagnefles.

Harm Schoten is de nieuwe clubkampioen van VDS.

Proficiat! Harm wilde dit resultaat vieren door meteen een rondje aan te bieden, een initiatief dat met luid gejuich werd begroet. Saillant detail in de partij om het kampioenschap was nog, dat Harm er door de lichaamstaal van Willem op geattendeerd werd dat er iets in de stelling moest zitten. Na zijn 18^e zet had Willem een signaal afgegeven waaraan Harm kon aflezen dat er iets aan de hand was in de stelling. Hij ging vervolgens op zoek en vond de kampioenszet 18. … Dxc3. Een fraaie zet om de interne competitie mee te beslissen!

De "strijd" om de derde en vierde plaats ging tussen aftredend clubkampioen Erwin Greven en remisekampioen Frits Wilbrink, die zijn titel al geprolongeerd heeft. Deze partij werd zonder te spelen remise gegeven. Zelfs de stukken kwamen niet uit de doos! Daardoor stelde Frits zijn titelprolongatie helemaal veilig en zag Erwin zelfs af van een kans om alsnog tweede te worden. Slappe hap! Frits werd voor deze non-prestatie gestraft met de afwas die hij alleen voor zijn rekening moest nemen omdat hij Erwin had laten ontsnappen voordat tot hem doordrong dat de spelers van de eerst beëindigde partij deze taak te wachten stond.

Door afwezigheid van de nummer 6 op de ranglijst, Frank London, moest Frans van den Berg met zwart tegen Johan van Ommen spelen. Volgens een mondeling verslag van Johan speelde hij meer op de helft van Frans dan andersom. Klaarblijkelijk had hij dus ruimteoverwicht in een Nimzo-Indische partij. Dit ruimteoverwicht was echter niet voldoende voor de winst en de partij eindigde dan ook in remise.

Carlo Buijvoets en André Schols speelden om de achtste plaats … dachten ze. Voorafgaand aan de partij spraken Carlo en André tegen elkaar de wens uit dat het niet opnieuw een foutenfestival zou worden zoals in de halve finale van de bekercompetitie en kort daarna in de 29^e ronde van de interne competitie. André koos met zwart voor de Pirc en zoals zo vaak dekte Carlo zijn e-pion met Ld3 in plaats van Pc3. Op de achtste zet werd Carlo verrast door de zet g5 van André en hij ging vervolgens ruim een half uur zitten nadenken over het passende antwoord. Hij vond dat in de zet g2-g3 waarmee hij een paard van André de toegang tot f4 ontzegde. Na de nodige schermutselingen in het centrum eindigde de partij in remise hoewel Carlo nog wel enige tijd had kunnen proberen om druk te zetten op de geïsoleerde e-pion van André die moeilijk te handhaven leek. Maar ook dan was er in een eindspel met torens en dames op het bord waarschijnlijk geen duidelijke winstweg voor wit te vinden geweest. De wens aan het begin van de partij geuit, was deze avond uitgekomen: eindelijk eens geen foutenfestival en beide spelers werden daarvoor beloond met een halfje en daardoor ook gestraft. Hoe? Dat was een gevolg van het resultaat in de volgende partij. Voorts had deze partij nog een analysestaartje. De kersverse clubkampioen Harm Schoten kwam zich nog even bemoeien met de post mortem en als de clubkampioen spreekt, dan zwijgt ieder ander. Maar niet nu. Hoewel Harm zich van een wat mij betreft zeer sympathieke, partijdige kant liet zien, daarbij de zijde kiezend van zijn carpoolmaatje -ondergetekende dus-, waren zijn zetadviezen verre van een kampioen waardig. In diverse varianten die hij op het bord toverde liet hij André zonder enige compensatie zijn dame inleveren. Toen we hem daar herhaaldelijk op wezen, droop hij af met de mededeling: "Laat maar, ik zie niets meer." Waarschijnlijk was hij te uitgeput van de zware strijd om de titel om zich nog serieus in andere partijen te kunnen verdiepen. Het zij hem vergeven.

Kees van Es moest met wit tegen Hans Hertgers aantreden. Aan Hans dus de taak om de strafexpeditie, zo lijkt het waar Kees mee bezig is na zeven overwinningen op rij, tot een einde te brengen. Aanvankelijk leek dit niet zo goed te gaan lukken, want Kees won een pion van Hans nadat het Tweepaardenspel in de nahand op het bord was gekomen. Het tij leek te keren toen Kees, klaarblijkelijk ook niet onfeilbaar, een kwaliteit weg blunderde. Hij kreeg er echter wel een tweede pion voor terug en had daarmee voldoende compensatie om verder te kunnen strijden. Met name de e-pion van Kees, een trotse vrijpion, werd een angel in de stelling van Hans. Hans had nog twee torens en drie pionnen en Kees had een toren, een loper en vijf pionnen. De e-pion die inmiddels op de zesde rij was aanbeland, was een bron van permanente zorg voor Hans. Toen de pion even later de zevende rij bereikt had viel het doek snel. Hans had geen goed verweer tegen de dreigingen die ervan uit gingen en zou een volle toren gaan verliezen. Tijd voor de capitulatie. Zo reeg Kees een achtste overwinning aan zijn serie die, voor zover mij bekend, binnen VDS ongeëvenaard is. Kees werd daarvoor beloond met twee plaatsen stijging op de ranglijst, waardoor hij zowel André als Carlo voorbijstreeft en op de achtste plaats eindigt. Wanneer volgend seizoen het eerste team op basis van de ranglijst wordt samengesteld, betekent dit dat André daardoor net buiten de boot valt en dat Carlo hooguit aanspraak kan maken op het achtste bord.

Arie van Veen (wit) en Gijsbert Wolvers speelden een Siciliaanse Draak waarin Arie het initiatief naar zich toe trok. Gijsbert wist echter dameruil af te dwingen en daardoor de druk te verminderen. Arie hield daarna wel het loperpaar en het betere van het spel over, maar na een volgende afruil van stukken restte een eindspel van loper tegen paard en was remise de logische uitkomst.

Willem van Diggele speelde met wit tegen Harry Mulder die naar het Budapester Gambiet greep. De bepaald niet door kennis van de openingstheorie gehinderde Willem beantwoordde de kenmerkende zet e5 van deze opening niet met dxe5 maar koos voor het meer dan ongebruikelijke Pf3. Harry richtte daarna de nodige pijlen op de kort gerokeerde koningsstelling van Willem en combineerde Willem na een stukoffer op g2 van het bord. In de post mortem liet Frans van den Berg nog zien dat Harry bij verder spelen de partij met een prachtig stikmat had kunnen afronden, maar zover kwam het niet door de capitulatie van Willem. Door dit resultaat verwisselen Willem en Harry van positie op de ranglijst.

Bram Rook moest met wit de minisimultaan aangaan tegen Sander van Westreenen en Frank Nelemans. Na zijn fraaie remise een week eerder tegen Hans Hertgers was Bram deze avond minder op dreef. Sander wist hij nog wel te verschalken, maar Frank Nelemans bleek een maatje te groot. Of lag het aan de omstandigheid dat hij zijn aandacht over twee borden moest verdelen? Hoe dan ook, de uitslag had voor geen van allen gevolgen voor hun positie op de ranglijst.

Carlo Buijvoets
Foto's: Johan van Ommen